ΠΕΡΙΠΑΤΟΣ ΤΩΝ "ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΔΕΣΜΩΝ" ΣΤΗΝ ΕΝΟΡΙΑ

Βαθμολογήστε αυτό το άρθρο
(4 ψήφοι)

 ΣΤΟ ΧΩΡΙΟ ΠΟΥ ΣΕΒΑΣΤΗΚΕ ΤΙΣ ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΕΣ ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΤΟΥ

Η περιβαλλοντική-περιπατητική ομάδα των "ΠΟΛΙΤΙΣΤΙΚΩΝ ΔΕΣΜΩΝ" μετά τον πρώτο επιτυχημένο περίπατο στο Έτζι, οργάνωσε το Σάββατο 19 Μαΐου στις 6μμ. περίπατο και ξενάγηση σ' ένα από τα ωραιότερα παραδοσιακά χωριά της περιοχής μας, στην Ενορία.

Η Ενορία κρατάει έντονο το χρώμα της παραδοσιακής αρχιτεκτονικής με τα όμορφα πετρόκτιστα σπίτια της. Έχει μεγάλη ναυτική παράδοση και οι κάτοικοι της στην πλειοψηφία τους τα νεότερα χρόνια ήταν ναυτικοί. Στα ανατολικά του οικισμού, στο δρόμο προς την Κύμη, είναι η τοποθεσία «Φυγούλι», απ' όπου γινόταν τον καιρό της ιστιοφόρας ναυτιλίας ο αποχαιρετισμός των ναυτικών από τα συγγενικά τους πρόσωπα. Από εδώ παρακολουθούσαν ο γυναίκες την αναχώρηση των ναυτικών από το λιμάνι της Κύμης, μέχρι να παρακάμψουν τον κάβο της Κύμης προς το βορά ή τον κάβο της Οκτωνιάς προς το νότο. Το «Φυγούλι» που ονομάστηκε έτσι γιατί από εκεί έβλεπαν οι κάτοικοι ότι «έφυγαν ούλοι». Ο «εξώστης της περιφέρειας» περιβάλλεται από πράσινο και ένα μεγάλο ελαιώνα, ενώ στα πόδια του απλώνεται το Αιγαίο Πέλαγος. Είναι πραγματικά μια μαγευτική τοποθεσία που ξεκουράζει και σαγηνεύει τον επισκέπτη.

Κατά την περίοδο της Τουρκοκρατίας ο οικισμός ερημώθηκε και μόνο ένα ποιμνιοστάσιο παρέμεινε. Το πότε ερημώθηκε είναι άγνωστο. Σύμφωνα με την παράδοση, ερημώθηκε το 1688 στην επανάσταση του Μοροζίνη, όταν αναγκάστηκαν οι κάτοικοι για να αποφύγουν τις σφαγές να αποδημήσουν στα Ψαρά και άλλα μέρη. Αργότερα όταν κόπασε η οργή των Τούρκων κατοικήθηκε από κατοίκους των γύρω οικισμών. Μετά την επανάσταση μετοίκησαν εδώ κάτοικοι από τα Ψαρά και τη Σάμο.

Η περιπατητική ομάδα των «Πολιτιστικών Δεσμών», περίπου 100 άτομα, συναντηθήκαμε στις 6 το απόγευμα στον περιφερειακό δρόμο της Ενορίας, κοντά στο εξωκλήσι του Αγίου Γεωργίου, παλαιό καθολικό του χωριού, όπου και μπορέσαμε να σταθμεύσουμε τα αυτοκίνητα μας.

Βαδίσαμε μέχρι το παραδοσιακό –από το 1926- ελαιοτριβείο, με πέτρινο αλώνι και τσαντίλια. Ο κ. Δήμου μας έκανε κατατοπιστικότατη παρουσίαση για το ανακαινισμένο παραδοσιακό λιοτρίβι, που είναι και το μοναδικό της περιοχής το οποίο συνεχίζει να λειτουργεί με τον παλαιό και ασφαλή τρόπο, χωρίς να υπερθερμαίνεται το λάδι μετά την πολτοποίηση της ελιάς (λάδι ψυχρής εξελάσεως-έξτρα παρθένο). Πρόκειται για ένα συνεταιριστικό ελαιοτριβείο, με περίπου 150 μέλη-κατοίκους του χωριού, που το 1931 κέρδισε χρυσό βραβείο για το παραγόμενο λάδι του στην Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης και λίγα χρόνια αργότερα ηλεκτροδότησε την Ενορία.

Ακολούθησε περπάτημα ως το σημερινό καθολικό του οικισμού, την Εκκλησία της Γέννησης της Θεοτόκου. Είδαμε την υπέροχη πέτρινη καμάρα, κάτω απ' το καμπαναριό και τον μοναδικό -από τα τέλη του 1800- πολυέλαιό της από την Οδησσό, τάμα ναυτικού στην Παναγιά. Μάθαμε τι λέει η παράδοση για την Εκκλησία που είναι χτισμένη από το 1858, στο κέντρο του χωριού και αγναντεύει το Αιγαίο από περίοπτη θέση που μαγεύει τον επισκέπτη. Η πανοραμική της θέα εκτείνεται από τα Κοτύλαια Όρη, την πεδιάδα γύρω από τον Μέλανα ποταμό, τα βουνά της Ποταμίας, του Οξυλίθου και τον κάβο της Οχθονιάς μέχρι το Αιγαίο Πέλαγος, τον ελαιώνα και τα λιθόχτιστα σπίτια της Ενορίας με την ιδιαίτερη αρχιτεκτονική.

Στην αυλή της εκκλησίας ο κ. Νίκος Τσοτσορός μας μίλησε σαν άριστος ξεναγός , με τον μειλίχιο, γλαφυρό και εμπεριστατωμένο λόγο του, για την τόσο πλούσια ιστορία του χωριού.

Η έκπληξή μας ήταν μεγάλη, όταν μάθαμε πως αυτό το μικρό αλλά πανέμορφο χωριό γέννησε στα σπλάχνα του ανθρώπους που κοσμούν την νεότερη ελληνική ιστορία .Το Δημήτρη Μισύρη, που ανέλαβε τη διοίκηση του ηρωικού τάγματος του Δαβάκη, αμέσως μετά τον θάνατο του Δαβάκη, τον Κωνσταντίνο Αλεξανδρή, αρχηγό του ΓΕΝ και υπουργό Εμπορικής Ναυτιλίας το 1945, και το Ναύαρχο Ν Παππά που έκανε το ηρωικό κίνημα του στόλου εναντίον της χούντας και κατά την αποκατάσταση της Δημοκρατίας έγινε αρχηγός του ΓΕΝ.

Μάθαμε επίσης ότι η Σοφία Βέμπο φιλοξενήθηκε για ένα μήνα στην Ενορία, στο σπίτι του προέδρου του χωριού, προκειμένου να φυγαδευτεί για τη Μέση Ανατολή, κρυφά από τους κατακτητές, τον Οκτώβρη του 1941.

Επίσης το 1941 στην κατοχή το χωριό φιλοξένησε για 6 μήνες τον Καραγάτση. Όπως αναφέρει ο ίδιος ο συγγραφέας στην αλληλογραφία του με τον ποιητή Νίκο Καββαδία κατά την περίοδο της διαμονής του στην Ενορία έγραψε το «Χαμένο Νησί».

Μετά από την τόσο ενδιαφέρουσα εξιστόρηση από το Νίκο Τσοτσορό περπατήσαμε στα υπέροχα και πεντακάθαρα στενά δρομάκια του οικισμού και γνωρίσαμε από κοντά διάφορους τύπους σπιτιών, όπως τα παλιά αρχοντικά καπετανόσπιτα, που καθρεπτίζουν ως σήμερα την οικονομική άνθιση του παρελθόντος χάρη στη ναυτιλία.

Η επόμενη στάση μας έγινε στο εξωκλήσι του Αγίου Νικολάου, με θέα στο Αιγαίο, τον ελαιώνα και τα σπίτια στη βορινή πλευρά του χωριού.

Ο περίπατος κατέληξε στο Πνευματικό Κέντρο του χωριού. Είναι το παλαιό Δημοτικό Σχολείο που με φροντίδα του πρώην Δήμου Κύμης αναπαλαιώθηκε με εξαιρετική καλαισθησία και αρμονία προς το αρχιτεκτονικό ύφος των σπιτιών της Ενορίας. Μακάρι να είχαν δείξει ανάλογο σεβασμό προς το παραδοσιακό αρχιτεκτονικό ύφος και αρκετά άλλα χωριά για τα δημόσια κτήριά τους. Στο πνευματικό κέντρο η κ. Κατερίνα Παππά μας παρουσίασε με προβολή την επιστημονική εργασία της που έχει κάνει για τα στοιχεία αρχιτεκτονικής των σπιτιών της Ενορίας ,ιδιαίτερα για τα καπετανόσπιτα, καθώς και για το φυσικό περιβάλλον του χωριού.

Η επίσκεψη έκλεισε με κέρασμα καφεδάκι και γλυκό στο παραδοσιακό καφενείο του χωριού.

Οι «Πολιτιστικοί Δεσμοί» ευχαριστούν την κ. Σπάρτη και τον κ. Νίκο Τσοτσορό ,την κ Κατερίνα Παππά, τον πρόεδρο του Πολιτιστικού Συλλόγου κ. Γιάννη Φιλιππή, τον κ. Νίκο Δήμου και τον κ. Βαγγέλη Μελά που βοήθησαν στην προετοιμασία και ολοκλήρωση

αυτού του ξεχωριστού ανοιξιάτικου περίπατου. Πιστεύουμε ότι αυτού του είδους οι περίπατοι μας κάνουν να γνωρίζουμε καλύτερα και να εμβαθύνουμε στην ιστορία των χωριών της περιοχής μας.

Ευχαριστούμε και τους «Πολιτιστικούς Δεσμούς» που αναλαμβάνουν τόσο ωραίες πρωτοβουλίες.

Καταχώρηση Αγγελίας